Door nazi's geroofde Kandinsky voor bijna 32 miljoen euro geveild

Het werk Das bunte Leben van de beroemde Russisch-Franse expressionist Wassily Kandinsky is op een veiling van Christie's in Londen voor 27 miljoen pond (bijna 32 miljoen euro) onder de hamer gegaan. Het schilderij werd in 2023 door het Duitse Openbaar Ministerie geclassificeerd als roofkunst en teruggegeven aan de erfgenamen van het Joodse echtpaar Lewenstein.

Het echtpaar Emanuel en Hedwig Lewenstein woonde in de vorige eeuw in Amsterdam en had een naaimachinefabriek op de Dam. De familie had een grote kunstcollectie, onder meer met werken van Jan Toorop, Jozef Israëls en Jean Metzinger.

Kandinsky maakte het geveilde werk Das bunte Leben (het kleurrijke leven) in 1907 in Parijs waar hij destijds verbleef met zijn minnares Gabriele Münter, eveneens kunstenaar. Emanuel en Hedwig Lewenstein kochten het kleurrijke schilderij in 1927.

Kort na het begin van de Duitse bezetting in Nederland werd het werk geveild en kwam het in handen van de Joodse kunstverzamelaar Sal Slijper.

Zijn familie verkocht het werk aan de Bayerische Landesbank, die het werk in permanente bruikleen overdroeg aan de Städtische Galerie im Lenbachhaus, een museum in München. Het werk was daar decennialang te zien.

Uit onderzoek blijkt dat een museummedewerker het werk (130,5 x 16,6 cm) in 1940 in opdracht van een onbekende door een koerier naar het veilinghuis had laten brengen waar het vervolgens te koop werd aangeboden. Volgens de onderzoekers zijn er talrijke aanwijzingen dat de nazi's het schilderij in beslag hadden genomen.

Na de oorlog stelden de kinderen van het echtpaar Lewenstein alles in het werk om de geroofde collectie van hun ouders te traceren. De Duitse bank gaf in 2023 het werk van Kandinsky terug aan de erfgenamen.

In 2023 verkochten de erfgenamen van de naaimachinefabrikant al Bild mit Häusern van Kandinsky voor ruim 60 miljoen euro. Dat schilderij werd na een jarenlang conflict met de gemeente Amsterdam teruggegeven.

Tot februari 2022 hing het schilderij in de vaste expositieruimte van het Stedelijk Museum in Amsterdam.