Gevel in Anderlecht vol planten: 'Komende weken verpotten, wat een werk'

Het regent. In de verte maken bouwvakkers zich klaar om huiswaarts te vertrekken en Valencia Rose, een tachtigjarige vrouw, geboren in El Salvador, is al bezig aan het avondeten. Dat ruik je als je haar souterrain in Anderlecht, vlak bij Sint-Guido, binnenstapt. “Je had een week of twee geleden moeten komen”, zegt ze. “Veel bloemen zijn er niet meer. Die die nog overbleven, zijn door de storm weggewaaid.”

Vladimir, haar tien jaar jongere echtgenoot, geboren in Chili, zet zich recht uit de zetel. Op zijn smartphone toont hij ons foto's, waarop hij trots poseert voor de bak waaruit prachtige engelentrompetten groeien.

In totaal staan er vijf plantenbakken voor hun gevel, al een jaar of vijf. Die zijn er niet alleen om esthetische redenen, maar ook om 's zomers de zon wat uit hun appartement te houden – het is eens iets anders dan je venster afplakken met een weerspiegelende folie. “Achteraan hebben we een klein koertje, waar het ook vol met planten staat. Het mag nog zo warm zijn als deze zomer, als de deur daar openstaat, komt er koele lucht binnen, vol zuurstof. Het verkoelende effect dat die planten hebben is formidabel. Zonder zou het hier misschien om te stikken zijn.”

Valencia kwam 56 jaar geleden naar België. Op zeer jonge leeftijd stierven haar ouders, en ze werd in een Salvadoraans gezin opgenomen. “Een soort van adoptie”, zegt ze. Een van haar 'nieuwe' broers ging later in Leuven studeren en werkte daarna in het Vaticaan. Hij ging even terug naar El Salvador, maar keerde later terug naar Brussel om als diplomaat te werken. “Hij nam me mee naar Brussel en ik kreeg een diplomatiek paspoort, maar ik werkte niet op de ambassade. Ik hielp in zijn huishouden, lette op de kinderen … ik was een soort van meid.”

Ontmoeting op de markt

Iets meer dan twintig jaar geleden, in 2005, kwam Vladimir aan in België, zonder papieren, om in de bouwsector te werken, vertelt hij. “Ook in Chili werkte ik in de bouw, maar er viel niets te verdienen, daarom kwam ik naar Europa. Ik heb een tijdje in Frankrijk gewerkt, maar uiteindelijk kwam ik naar België. Mijn zus woonde hier al.”

Via Vladimirs zus leerden ze elkaar kennen. Hun eerste ontmoeting was op de markt aan de slachthuissite in Anderlecht, maar toen dacht Valencia nog verkeerdelijk dat hij de echtgenoot van die zus was. “Toen ik haar nog eens zag, hebben we dat misverstand uitgeklaard”, zegt Valencia. Later was Vladimir op zoek naar een appartement, en kwam hij opnieuw bij Valencia terecht, die eigenaar is van het huis en een zestal huurders heeft.

“Toevallig had ik toen een kamer vrij”, vertelt ze. “Ik wou hem een officieel contract laten tekenen, maar dat was niet mogelijk, omdat hij niet over de nodige verblijfsdocumenten beschikte. De enige manier om dat op te lossen was door te trouwen, zei de ambtenaar van de gemeente. We hebben dat dan maar gedaan.” (Lacht) Intussen zijn Valencia en Vladimir zeventien jaar getrouwd, “en we zijn erg gelukkig samen”.

De buurt weet het groen in de straat te appreciëren, zegt Vladimir. “Veel vuil ligt er eigenlijk nooit in of rond de plantenbakken, dat zegt al iets. Ook uitwerpselen van honden hebben we er nog niet in teruggevonden. Regelmatig worden we op de planten aangesproken.”

Tijdens de herfst- en wintermaanden wordt een deel van de planten verpot. “We zullen dat een van de komende weken doen. Het is me een werkje”, zegt Valencia. “Ik snij grote plastic flessen water doormidden, vul die met aarde en steek er planten van buiten in. Als ze buiten blijven staan, vriezen ze misschien dood. We hebben er, eerlijk gezegd, redelijk wat werk aan, maar toch is het al die moeite waard”, zegt ze. “Ik hou van planten. Ik voel dat ze me leven geven. En het houdt ons bezig. Dat is ook niet onbelangrijk.”