Cmentarze rozświetlają się tysiącami świateł. Wyjątkowy dzień w Polsce

• Kościół katolicki 1 listopada obchodzi uroczystość Wszystkich Świętych, wspominając osoby zbawione i odróżniając ten dzień od przypadających 2 listopada Zaduszek.

• W całym kraju trwają kwesty na renowację zabytkowych nagrobków, w tym 52. edycja zbiórki na warszawskich Powązkach oraz akcja na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

• Policja apeluje o szczególną ostrożność na drogach, przypominając kierowcom o dostosowaniu prędkości, a pieszym o używaniu elementów odblaskowych, zwłaszcza po zmroku.

Kościół katolicki obchodzi 1 listopada uroczystość Wszystkich Świętych, podczas której wspomina osoby, które osiągnęły zbawienie. Święto przypomina również o powszechnym powołaniu do świętości. Jego korzenie sięgają pierwszych wieków chrześcijaństwa, gdy szczególną czcią otaczano męczenników.

W polskiej tradycji ten dzień nierozerwalnie wiąże się z odwiedzaniem cmentarzy. Rodziny spotykają się przy grobach bliskich, porządkują nagrobki, zapalają znicze i składają kwiaty. Te gesty, choć proste, mają szczególne znaczenie. Są wyrazem miłości, wdzięczności i pamięci, która nie kończy się wraz ze śmiercią.

Warto przy tym pamiętać, że 1 listopada i przypadające dzień później Zaduszki to dwie odrębne uroczystości. Wszystkich Świętych poświęcone jest wszystkim zbawionym, natomiast 2 listopada Kościół wspomina wszystkich wiernych zmarłych. W polskiej obyczajowości oba dni łączy jednak atmosfera zadumy i pamięci o tych, którzy odeszli.

Kwesta na Wszystkich Świętych. Polacy ratują zabytkowe nagrobki

Początek listopada to również czas zbiórek pieniędzy na renowację zabytkowych nagrobków. Wolontariuszy, społeczników, samorządowców i przedstawicieli świata kultury można spotkać na cmentarzach w wielu polskich miastach.

Jedna z najbardziej rozpoznawalnych kwest odbywa się na warszawskich Starych Powązkach. W tym roku zorganizowano ją po raz 52. Zebrane pieniądze zostaną przeznaczone na ratowanie zabytkowych nagrobków. Wśród kwestujących znaleźli się m.in. artyści z zespołu Mazowsze, aktor Artur Barciś i muzyk Jan Emil Młynarski.

Tradycja zbierania datków na Powązkach rozpoczęła się w 1974 roku z inicjatywy Jerzego Waldorffa. Dzięki zbiórkom każdego roku udaje się odnowić dziesiątki nagrobków. W 2024 roku tradycję kwestowania na Starych Powązkach wpisano na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.

Podobna inicjatywa odbywa się w Krakowie. Na Cmentarzu Rakowickim zorganizowano 46. kwestę Obywatelskiego Komitetu Ratowania Krakowa. Wśród osób zbierających datki znalazła się aktorka Anna Dymna, która uczestniczy w akcji od ponad 40 lat.

- To dla mnie ważne. Tu są ludzie, którzy mnie uczyli chodzić, mówić, występować na scenie. Tutaj są moi najwięksi przyjaciele. To ważne, by o nich pamiętać - powiedziała dziennikarzom.

Dymna zwróciła również uwagę na potrzebę ratowania zaniedbanych grobów. - Trzeba robić wszystko, żeby świat był jaśniejszy. Również dla tych, których niby nie ma, bo dla mnie zawsze są - dodała.

Puszkę na datki trzymał również prezydent Krakowa Łukasz Gibała. - To dzień zadumy nad tymi, którzy odeszli, z którymi łączymy się, o których pamiętamy. Więc to bardzo ważne. Pamięć o naszych bliskich jest czymś, co buduje nas jako ludzi, nas jako społeczność - powiedział PAP Gibała.

Wszystkich Świętych na drogach. Służby apelują o ostrożność

Wzmożony ruch w okolicach cmentarzy oznacza także większe wyzwania dla kierowców i pieszych. W okresie Wszystkich Świętych w wielu miejscowościach wprowadzane są czasowe zmiany organizacji ruchu. Niektóre ulice zostają zamknięte, na innych obowiązuje ruch jednokierunkowy.

Policja apeluje o wcześniejsze sprawdzanie komunikatów, dotyczących utrudnień i stosowanie się do poleceń funkcjonariuszy.

Kierowcy powinni dostosować prędkość do warunków na drodze i zachować szczególną ostrożność w pobliżu przejść dla pieszych oraz cmentarzy. Policjanci zwracają także uwagę na przestrzeganie ograniczeń prędkości i trzeźwość kierujących.

Pieszym przypomina się natomiast o zachowaniu czujności, zwłaszcza po zmroku, oraz korzystaniu z elementów odblaskowych.